نقش و جایگاه مشاوران و مددکاران اجتماعی در قلمرو دادرسی اطفال و نوجوانان
کد مقاله : 1256-7MEDUCT (R1)
نویسندگان
امیر غفاری1، رامین طالبی زاده *2
1دانشجو معلم دانشگاه فرهنگیان کرمان
2دانشجوی کارشناسی رشته فقه و حقوق اسلامی دانشگاه شهید باهنر کرمان
چکیده مقاله
جرم‌شناسی نوین بر رویکرد میان‌رشته‌ای با روانشناسی و مددکاری اجتماعی تاکید دارد و قانون‌گذاری ایران نیز (آیین دادرسی کیفری ۱۳۹۲ و حمایت از اطفال و نوجوانان ۱۳۹۹) این ضرورت را برای دادرسی اطفال و نوجوانان به رسمیت شناخته است. اطفال به دلیل رشد جسمی و روانی و آسیب‌پذیری بالا، نیازمند سیاستی افتراقی، حمایتی و تربیتی هستند، نه صرفاً مجازاتی. هدف این مقاله بررسی نقش و جایگاه مشاوران و مددکاران اجتماعی در فرآیند دادرسی اطفال و نوجوانان است. این پژوهش با رویکرد توصیفی و تحلیلی و با استناد به مبانی نظری و قوانین موجود به بررسی موضوع پرداخته است. یافته‌ها حاکی از آن است که حضور متخصصان روانشناسی و مددکاری اجتماعی از مراحل اولیه رسیدگی تا مرحله پساکیفر برای اطفال بزهکار و بزه‌دیده حیاتی است، چرا که اطفال به دلیل سن کم و عدم اعتماد به افراد غیرمتخصص، نیاز مبرمی به این حمایت‌ها دارند و قوانین بین‌المللی و ملی نیز بر الزامی بودن حضور این افراد تاکید دارند. با این حال، چالش‌هایی نظیر فقدان زیرساخت‌ها، تشکیلات اداری، و حقوق و مزایای متناسب، اثربخشی این نقش‌ها را محدود کرده است. در نتیجه، استقرار کامل و موثر نقش مشاوران و مددکاران اجتماعی برای تضمین عدالت کیفری افتراقی و حمایتی برای اطفال ضروری است. تقویت این جایگاه‌ها و رفع موانع اجرایی، منجر به سیستمی عادلانه‌تر، تربیتی‌تر و پاسخگوتر به نیازهای خاص اطفال خواهد شد.
کلیدواژه ها
آیین دادسی کیفری افتراقی، دادرسی اطفال، عدالت کیفری افتراقی، مددکار اجتماعی، مشاور دادگاه اطفال ونوجوانان
وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی