| اثربخشی مداخلات مثبتنگر در ارتقای بهزیستی، تابآوری و شکوفایی حرفهای معلمان: پیامدها و سازوکارها |
| کد مقاله : 1088-7MEDUCT |
| نویسندگان |
|
محسن حاجی زاده اناری * گروه روان شناسی و مشاوره پردیس شهید چمران تهران |
| چکیده مقاله |
| با توجه به نقش محوری نیروی انسانی در کارآمدی سازمانها، توجه به بهزیستی معلمان بهعنوان یک ضرورت حرفهای و ساختاری بیش از گذشته مورد تأکید قرار گرفته است. این مرور سیستماتیک با هدف تبیین و تحلیل شواهد موجود، به بررسی جامع مداخلات مبتنی بر روانشناسی مثبتگرا در ارتقای بهزیستی معلمان طی دوره زمانی ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵ میپردازد. یافتهها حاصل از تحلیل مطالعات تجربی و مداخلاتی در این بازه، طیفی از رویکردهای اثربخش همچون برنامههای ذهنآگاهی، تمرینات قدردانی، آموزش توانمندیهای منش و بستههای چندمؤلفهای را در بر میگیرد. نتایج مرور نشان میدهد که این مداخلات به طور معنادار موجب افزایش تابآوری، خودکارآمدی، هیجانات مثبت، تعهد سازمانی و رضایت شغلی شده و همزمان کاهش چشمگیری در استرس، فرسودگی شغلی و خستگی عاطفی ایجاد میکنند. در این میان، برنامههای چندمؤلفهای که با حمایت نظاممند سازمانی و بهرهگیری از فناوریهای آموزشی همراه بودهاند، بیشترین و پایدارترین پیامدها را نشان دادهاند. یافتهها بر ماهیت چندبعدی بهزیستی معلمان دلالت دارند؛ ماهیتی که حاصل تعامل عوامل فردی، ویژگیهای نقش حرفهای، شرایط مدرسه و تأثیرات محیطی گستردهتر است. با وجود پیشرفتهای قابل توجه، ادبیات پژوهشی همچنان با شکافهایی مواجه است؛ از جمله کمبود مطالعات طولی، محدودیت در تنوع فرهنگی نمونهها و فقدان چارچوبهای یکپارچه برای ترکیب مؤلفههای منفی (مانند استرس)، مثبت (مانند شکوفایی) و حرفهای (مانند خودکارآمدی) بهزیستی. در جمعبندی، این مرور ضرورت توسعه و بهکارگیری راهبردهای پایدار، بافتمحور و منعطف را – بهویژه در مواجهه با چالشهای جهانی نظیر دوره پساکرونا – برجسته میسازد و توصیههایی کاربردی برای سیاستگذاران، مدیران مدارس و جامعه معلمان در راستای طراحی و اجرای برنامههای مبتنی بر توانمندیها و رویکردهای کنشگر محور ارائه میکند. |
| کلیدواژه ها |
| بهزیستی معلمان، مداخلات روانشناسی مثبتگرا، ذهنآگاهی، کاهش فرسودگی شغلی . |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر |
