آینده مدارس در مواجهه با تحولات اجتماعی ایران (ساختار جمعیت، مهاجرت و سالمندی)
کد مقاله : 1034-7MEDUCT
نویسندگان
محمد باران زهی *
آموزش وپرورش
چکیده مقاله
تحولات اجتماعی دهه‌های اخیر در ایران، از جمله تغییرات چشمگیر در ساختار جمعیت، گسترش مهاجرت‌های داخلی و خارجی و روند رو‌به‌افزایش سالمندی، نظام آموزشی کشور را در معرض بازاندیشی عمیق قرار داده است. این پژوهش با هدف واکاوی آینده مدارس ایران در برابر چنین دگرگونی‌هایی انجام شد تا ابعاد جمعیتی، فرهنگی و نسلی اثرگذار بر مأموریت مدرسه را روشن سازد. روش پژوهش توصیفی–تحلیلی بوده و داده‌ها از طریق مطالعه کتابخانه‌ای، بررسی اسناد آماری رسمی و تحلیل نظری متون علمی داخلی و بین‌المللی گردآوری شده‌اند. یافته‌ها نشان دادند که کاهش نرخ باروری و گذار ساختار سنی جامعه موجب کاهش جمعیت دانش‌آموزی و تمرکز نامتوازن مدارس در کلان‌شهرها گردیده است؛ از سوی دیگر، مهاجرت‌های گسترده داخلی و خارجی ترکیب فرهنگی کلاس‌ها را چندگانگی بخشیده و ضرورت تدوین برنامه‌های درسی چندفرهنگی و بازآموزی معلمان را آشکار ساخته است. در بُعد سالمندی، نتایج حاکی از آن است که رشد جمعیت میانسال و سالمند، نیاز به تعریف مدرسه به مثابه فضای یادگیری مادام‌العمر و مرکز تعامل بین‌نسلی را برجسته نموده است. در مجموع، یافته‌ها بیانگر آن‌اند که سه عامل ساختار جمعیت، مهاجرت و سالمندی به صورت هم‌افزا نظام آموزشی ایران را به سمت شکل‌گیری الگوی «مدرسه تطبیق‌پذیر اجتماعی» سوق می‌دهند. نتیجه‌گیری نهایی پژوهش آن است که آینده مدارس ایران وابسته به بازتعریف مأموریت تربیتی و برنامه‌ریزی منعطف بر پایه داده‌های جمعیتی و فرهنگی روز کشور خواهد بود.
کلیدواژه ها
آینده مدارس؛ تحولات اجتماعی؛ ساختار جمعیت؛ مهاجرت؛ سالمندی؛ یادگیری مادام‌العمر.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر